http://www.kampeermarkt.com/
https://www.verzetsmuseum.org
http://www.rembrandthuis.nl/
http://www.kampeer-gigant.nl/
http://www.davidbowie-groningen.nl/

Nederland kent een grote diversiteit aan bouwwerken – van verzamelaarshutten tot kastelen. Welke spraakmakende gebouwen zijn een kijkje waard? Deze 12 mag je niet missen.

Hi_gromningen3

© Ralph Richter

Groningen – Groninger Museum
De totstandkoming had wat voeten in aarde, maar sinds 1994 is het Groninger Museum gevestigd in een hedendaags architectonisch hoogstandje dat op zichzelf al een kunstcreatie is. Het gebouw staat in het kanaal en verbindt het stationsgebied met de binnenstad. Het langwerpige, kleurige pand heeft uitstekende vormen en het bestaat uit drie compartimenten. Voor de bouw (maar ook daarna) is er jarenlang flink gediscussieerd over het ontwerp van de Italiaanse hoofdontwerper Alessandro Mendini en drie gastarchitecten Philippe Starck, Michele de Lucchi en Coop Himmelb(l)au. Het Groninger Museum is een postmodernistische blikvanger met een verhaal.

 

Hi_planetariumkamer-met-kinderenFriesland – Eise Eisinga Planetarium
In dit Friese stadje staat het oudste werkende planetarium ter wereld. Eind achttiende eeuw voorspelde een Friese dominee dat hemellichamen op elkaar zouden klappen. Amateur-astronoom Eise Eisinga wilde aantonen dat er geen reden tot paniek was. Hij bouwde een schaalmodel van ons zonnestelsel in zijn woonkamer. En op zijn zolder maakte hij een uurwerk dat de omlooptijden van planeten regelde. Koning Willem I kwam het in 1818 bezichtigen. Het charmante woonhuis – dat nu een museum is en op de voorlopige Werelderfgoedlijst staat – is open voor publiek.

Hi_prehistorische-nederzetting.-kookpot-uitbranden

Flevoland – Swifterkamp
De Steentijd beleven kan in Swifterkamp: een gereconstrueerde prehistorische nederzetting in een natuurpark vlakbij Lelystad. Het kamp is nagebouwd naar archeologische vondsten in de buurt. Er staan twee oude boerderijen, een jager- en verzamelaarshut en bijgebouwen. Met mooi weer bewonen vrijwilligers het dorp. Zij onderhouden de hutten en zorgen voor het terrein. Alles uiteraard volgens prehistorische traditie. Denk aan rietdekken, houthakken, brandhout sprokkelen, broden bakken in een lemen oven en spinnen en weven bij een kampvuurtje. Zelf een dagje meewerken/rondkijken? Het kamp is enkel op woensdag en op zondag geopend; afhankelijk van de beschikbaarheid van vrijwilligers.

 

Hi_slaapkamer-VGHDrenthe – Van Gogh Huis
De Nederlandse schilder Vincent van Gogh woonde en werkte hier twee maanden. In de omgeving maakte hij wandelingen door het Drentse veengebied. Daarover zei hij: ‘Het is hier zoo gansch en al dat wat ik mooi vind, dat wil zeggen ´t is hier vrede.’ Tijdens zijn verblijf in 1883 maakte hij 40 schilderijen en schreef 23 brieven. Ondanks de verbouwingen die het huis sinds de bouw in 1870 onderging, zijn veel oorspronkelijke voorwerpen bewaard gebleven. Waaronder de slaap- en werkkamer waar Van Gogh verbleef en die je kunt bekijken in dit kleine Drentse museum.

 

HB_Z_Recht_KlGelderland – kasteel Huis Bergh
Ondanks branden en verwoestingen tijdens oorlogen is dit imposante kasteel in de Gelderse Achterhoek grotendeels overeind blijven staan. Een gracht en oude vestingwal omgeven dit middeleeuwse bouwwerk dat rond 1500 toebehoorde aan de invloedrijke heren Van den Bergh. In 1912 kwam het kasteel in handen van Jan Herman van Heek, een industrieel met een grote liefde voor kunst. Hij voorzag het kasteel van schilderijen, beelden, tekeningen, objecten en middeleeuwse handschriften. In de verdedigingstoren vind je een wapenkamer en een muntenverzameling. Deze werken geven een goede indruk van de Europese kunststromingen in de Middeleeuwen.

 

Hi_eye_dma_helicopterview_iwan_baan

© Iwan Baan

Noord-Holland – EYE Film Instituut
Iedereen ziet iets anders in dit moderne, strakke, witte gebouw aan de IJ-oever in Amsterdam: een oesterschelp, ufo en de vergelijking met het Opera House in Sydney wordt ook gemaakt. Deze Amsterdamse eyecatcher is ontworpen door de Oostenrijkse architecten Roman Delugan en Elke Delugan-Meissl en opende in 2012 haar deuren. Het gebouw heeft vier filmzalen, een tentoonstellingszaal van 1200 m² en huisvest de grootste filmbibliotheek van Nederland. Check de site van het filminstituut voor een virtuele tour door het gebouw of bekijk de drone-opname van de buitenkant.

 

© Ernst moritz

© Ernst moritz

Utrecht – Rietveld Schröderhuis

Architect Gerrit Rietveld ontwierp dit woonhuis in 1923 volgens de principes van kunststroming De Stijl. Bepalend hiervoor zijn het gebruik van rechte hoeken en lijnen en het gebruik van de primaire kleuren gecombineerd met wit, zwart en grijs. Dit zie je goed terug in dit abstract vormgegeven huis. Van binnen is het één grote ruimte (alleen de badkamer en het toilet zijn afgezonderd) die je met behulp van draaibare panelen kunt onderverdelen. Rietveld ontwierp de beroemde zigzagstoel speciaal voor deze woning. Het huis staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO en medewerkers van het Centraal Museum Utrecht verzorgen dagelijks rondleidingen.

 

Hi_Kabelbaan-Wilhelminatoren-(3)

Limburg – De Wilhelminatoren
Of je wil of niet, het is niet te missen. Dit dertig meter hoge, neogotische bouwwerk is in 1906 gebouwd op de Heunsberg en biedt uitzicht over het Limburgse landschap, helemaal tot aan Duitsland en België. Vanuit Valkenburg kun je Wilhelminatoren ook bereiken met een kabelbaan. Naar beneden suizen kan over de 375 en 325 meter lange rodelbanen. In de Tweede Wereldoorlog raakte de toren beschadigd door een granaatinslag, maar werd een paar jaar later gerestaureerd. Het raketvormige bouwwerk is van mergelsteen, telt zeven bouwlagen en heeft vier steunberen met gebeeldhouwde valken.

Overijssel – De WaagHi_Brink-A-Waag-Deventer
Nederland kent tientallen waaggebouwen, en deze in de binnenstad van Deventer is de oudste van ons land. Hier woog men goederen, zoals kaas en boter, van handelaren. Om eerlijke handel te bevorderen betaalden zij daar accijnzen over. Aan de gevel hangt een ronde ketel met gaten. Volgens historici werd hierin een muntmeester gekookt die werd beticht van valsmunterij. Eeuwen later schoten de soldaten van Napoleon er voor de lol wat gaten in. Tot 1862 vervulde de waag zijn authentieke functie, nu zijn de VVV en het stedelijk historisch museum er gevestigd. Met binnenkort een tentoonstelling over de geschiedenis van de stad.

 

 

Hi_Fotolia_80002211_Subscription_Monthly_MNoord-Brabant – Sint-Janskathedraal
Volgens kenners is deze kerk het meest complete en best bewaarde voorbeeld van de gotiek in Nederland. Vanaf 1380 verving men door ruimtegebrek de oorspronkelijk romaanse kerk en bouwde een nieuwe gotische kerk, een van oorsprong Franse bouwstijl. Kortgezegd voeren versieringen hierbij de boventoon. Kenmerkend voor de Sint-Jan zijn de spitsbogen, hoge ramen en de luchtbogen met figuren als (fabel)dieren, duiveltjes, heiligen en muzikanten. Deze kun je van 5 maart t/m 30 oktober bewonderen tijdens de ‘wonderlijke klim’ op 25 meter hoogte bovenin de kathedraal.

 

Hi_CF055934kZeeland – Metta Vihara

Vier sterren kreeg dit bouwwerk van een recensent in de Volkrant. Zij schreef: ‘De schoonheid van dit gebouw is ongrijpbaar.’ Metta Vihara (‘plaats van liefdevolle vriendelijkheid’) is volledig duurzaam gebouwd naar een ontwerp van Bureau SLA Amsterdam. Door de zonnecollectoren is het gebouw energie-neutraal. Andere milieubesparende keuzes zijn het gebruik van aardwarmte, balansventilatie en een grijswatercircuit. Voorheen stonden er stallen, maar die zijn gesloopt en maakten plaats voor een accommodatie met stalen golfplaten op het dak en de gevels. Materiaal dat in de omgeving veel wordt gebruikt. In het retraitecentrum bevinden zich een meditatieruimte, eetkamer, bibliotheek en slaapplekken voor 22 stiltezoekers. Vanwege retraites is bezoek alleen mogelijk op afspraak.

Hi_Fotolia_57438895_Subscription_Monthly_M

Zuid-Holland – Euromast

Misschien niet het meest fraaie bouwwerk, maar wel een klassieker. Deze betonnen torenconstructie is gebouwd in 1960 ter gelegenheid van tuinbouwevenement de Floriade. Om vooral de hoogste toren van Nederland te blijven, plaatste men tien jaar later op de bestaande 101 meter een 85 meter hoge opbouw, de Space Tower. De glazen lift brengt je in 30 seconden op 100 meter hoogte, een snelheid van bijna 4 meter per seconde. In 2004 deed Jan des Bouvrie een complete restyling van het restaurant en bovenin de mast kwamen twee hotelkamers. Mocht je zin hebben, je kunt van de Euromast ook tokkelen of abseilen.

TEKST: Hedy Jak

facebooktwittergoogle_pluslinkedinmail